Zalesie Śląskie
wieś | |||
![]() Budynek nieczynnego dworca PKP z 1934 r. | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Województwo | |||
Powiat | strzelecki | ||
Gmina | Leśnica | ||
Wysokość | 205 m n.p.m. | ||
Liczba ludności (2022) | 1120 | ||
Strefa numeracyjna | 77 | ||
Kod pocztowy | 47-150[2] | ||
Tablice rejestracyjne | OST | ||
SIMC | 0498075 | ||
Położenie na mapie gminy Leśnica ![]() | |||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||
Położenie na mapie województwa opolskiego ![]() | |||
Położenie na mapie powiatu strzeleckiego ![]() | |||
![]() | |||
| |||
Strona internetowa |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/8/85/Zalesie-slaskie-herb-wikipedia.png)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/21/Kosciol-parafialny-zalesie-slaskie.jpg/250px-Kosciol-parafialny-zalesie-slaskie.jpg)
Zalesie Śląskie (niem. Salesche) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie strzeleckim, w gminie Leśnica. Historycznie na Górnym Śląsku.
Od 1950 miejscowość znajduje się w województwie opolskim.
Zalesie Śląskie leży na wschód od Leśnicy.
Historia
Miejscowość została po raz pierwszy wzmiankowana w dokumencie z 1223 roku jako „Zalese”. Przyznano wówczas klasztorowi w Czarnowąsach prawo pobierania dziesięciny z Zalesia. W 1223 istniał w Zalesiu drewniany kościół. Później zbudowano kościół murowany, z którego gotyckie prezbiterium z około 1400 roku zachowało się do dzisiaj. Kościół ten był przebudowywany w latach 1812–1815 przez Karola Heintze z Ujazdu.
Nazwa miejscowości w różnych dokumentach na przestrzeni wieków różnie była pisana. W 1376 Zalesie jest wzmiankowane jako „Zales”. W 1418 roku – „Zalis” podobnie w 1475 roku w łacińskich statutach Statuta Synodalia Episcoporum Wratislaviensium[3]. Notowana w 1534 roku - „Sales”, w 1571 roku – „Zalesny”, w 1581 roku – „Zaless”, w 1757 roku – „Zaleze”, w 1845 roku – „Salesche” i „Zalesie”. W latach 1935–1945 wioska nosiła urzędową nazwę Gross Walden.
Od 1783 Zalesie posiada własną szkołę. W 1934 roku wybudowano w Zalesiu dworzec kolejowy na nowej linii kolejowej łączącej Kędzierzyn-Koźle ze Strzelcami Opolskimi. Dzisiaj jest to połączenie kolejowe zamknięte. Na terenie wsi odkryto znaczną liczbę (ponad 7000) srebrnych monet w glinianym naczyniu, pochodzą one prawdopodobnie z 1278 roku.
Plebiscyt i powstanie
W 1910 roku 1530 mieszkańców mówiło w języku polskim, 5 w językach polskim i niemieckim, natomiast 49 osób posługiwało się jedynie językiem niemieckim. W wyborach komunalnych w listopadzie 1919 roku 243 głosy oddano na kandydatów z list polskich, którzy zdobyli łącznie 7 z 12 mandatów. Podczas plebiscytu we wsi uprawnionych do głosowania było 1003 mieszkańców (w tym 96 emigrantów). Za Polską głosowało 606 osób, za Niemcami 367 osób. Miejscowość była silnym ośrodkiem polskiego życia narodowego w powiecie strzeleckim. W 1919 r. mieszkańcy założyli tu oddział Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”, a także Polską Organizację Wojskową Górnego Śląska[4].
W Zalesiu Śląskim toczyły się walki w ramach III powstania śląskiego. 5 maja 1921 roku wieś został zdobyta przez baon strzelecki Pawła Dziewiora z Podgrupy "Harden". W ramach Bitwy o Górę św. Anny w dniach 21-23 maja o miejscowość toczyły się ciężkie walki. Po stronie powstańców zaangażowany był głównie baon rybnicki Musioła, przy wsparciu części sił pułku zabrskiego Pawła Cymsa, a następnie przez pododdziały pułku katowickiego Rudolfa Niemczyka, wspomagane przez samochód pancerny Roberta Oszka. Ostatecznie wieś została zdobyta przez Niemców 4 czerwca, co otworzyło im drogę na Sławięcice, Kędzierzyn i zagłębie przemysłowe[4][5].
Na lokalnym cmentarzu znajduje się mogiła powstańcza. Widnieje na niej napis: "WIECZNA CHWAŁA BOHATEROM POLEGŁYM W POWSTANIU ŚL. POD GÓRĄ ŚW. ANNY W ROKU. 1921. GULA I INNI".
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4f/Mogi%C5%82a_powsta%C5%84c%C3%B3w_%C5%9Bl%C4%85skich_na_cmentarzu_w_Zalesiu_%C5%9Al%C4%85skim.jpg/220px-Mogi%C5%82a_powsta%C5%84c%C3%B3w_%C5%9Bl%C4%85skich_na_cmentarzu_w_Zalesiu_%C5%9Al%C4%85skim.jpg)
Liczba mieszkańców Zalesia Śląskiego
- 1845: 1.100 mieszkańców
- 1910: 1.584
- 1996: 1.468
- 2005: 1.363
- 2006: 1.348
- 2007: 1.319
- 2008: 1.291
- 2009: 1.289
Zabytki
Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisany jest[6]:
- kościół par. pw. św. Jadwigi Śląskiej, z poł. XIV w., l. 1812-15.
Przypisy
- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 157621
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 1596 [zarchiwizowane 2022-10-26] .
- ↑ Franz Xaver Seppelt,"Die Breslauer Diözesansynode vom Jahre 1446", Franz Goerlich, Breslau 1912, str. 97. – tekst łaciński statutów w wersji zdigitalizowanej.
- ↑ a b Encyklopedia powstań śląskich, Opole: Instytut Śląski w Opolu, 1982 .
- ↑ ZytaZ. Zarzycka ZytaZ., Polskie działania specjalne na Górnym Śląsku. 1919-1921, Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej., 1989, s. 164-165, ISBN 83-11-07583-2 .
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo opolskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 23 lipca 2024, s. 117 .
Bibliografia
- "Polskie działania specjalne na Górnym Śląsku. 1919-1921", Zyta Zarzycka, Warszawa 1989, s. 164-165.
Linki zewnętrzne
- Zalesie Śląskie w archiwalnych tytułach prasowych
- p
- d
- e
- Siedziba gminy: Leśnica
Miasta |
|
---|---|
Wsie |
|
Części miejscowości |
|
Części miasta |
|