Wielki Lubień
wieś | |||
Kościół pw. św. Jakuba Apostoła | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Województwo | |||
Powiat | świecki | ||
Gmina | Dragacz | ||
Liczba ludności (III 2011) | 441[2] | ||
Strefa numeracyjna | 52 | ||
Kod pocztowy | 86-134[3] | ||
Tablice rejestracyjne | CSW | ||
SIMC | 0084818 | ||
Położenie na mapie gminy Dragacz ![]() | |||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego ![]() | |||
Położenie na mapie powiatu świeckiego ![]() | |||
![]() | |||
|
Wielki Lubień – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Dragacz.
Podział administracyjny i demografia
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 441 mieszkańców[2]. Jest piątą co do wielkości miejscowością gminy Dragacz.
Mennonici
W 1591 roku w miejscowości osiedlili się mennonici. Mieli oni za zadanie zagospodarować obszary w dolinie Wisły, która dotąd często była zalewana przez rzekę. Osiedlali się oni na tych ziemiach na prawie holenderskim. Oznacza to, że mogli oni czerpać zyski z tytułu dzierżawy, ale bez prawa do własności ziemi i bez możliwości nabycia jej przez zasiedzenie[4].
Zabytki
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/50/Oak_Wielki_Lubie%C5%84.jpg/250px-Oak_Wielki_Lubie%C5%84.jpg)
Według rejestru zabytków NID[5] na listę zabytków wpisane są:
- kościół parafialny pw. św. Jakuba Apostoła, rok 1680, połowa XIX w., nr rej.: A/39 z 1.10.2001
- chata nr 4, drewniana, około roku 1750, nr rej.: 333 z 21.02.1956
- chata nr 5, drewniana, rok 1830, nr rej.: 335 z 21.02.1956
- chata nr 6, drewniana, rok 1820, nr rej.: 336 z 21.02.1956
- chata nr 21, drewniana, 2. połowa XVIII w., nr rej.: 338 z 28.02.1956
- chata nr 47a/49 (dawniej: nr 9, 17/18), drewniana, nr rej.: 337 z 28.02.1956
Parafia wzmiankowana w 1398 roku. Obecny kościół zbudowany został około 1680 roku bez wyraźnych cech stylowych, orientowany, z cegły, otynkowany. Posiada jedną nawę z kruchtą, wystrój wnętrza – barokowy.
Zabytkowe domy wybudowano w typie budownictwa holenderskiego na Żuławach Wiślanych z przełomu XVIII i XIX wieku, w większości na podmurówkach z kamienia polnego.
Na cmentarzu znajduje się grób nieznanych żołnierzy poległych w 1939 roku.
Wał przeciwpowodziowy
W marcu 1858 roku woda zalała prawie całą wieś. Kilka lat później zaczęto budowę wału przeciwpowodziowego. W ostatnich latach wał został rozbudowany i naprawiono usterki.
Sport
We wsi istnieje amatorski klub piłkarski Zryw (zał. w roku 1948), w którego skład wchodzą m.in. rolnicy, ogrodnicy i mieszkańcy wsi. Od sezonu 2002/2003 drużyna gra w B-klasie (potocznie nazywanej ósmą ligą). Zespół na krótko (tylko jeden sezon: 2012/2013) awansował do A-klasy[6].
Ochrona przyrody
Przy kościele rośnie lipa drobnolistna o obwodzie 400 cm, a w ogrodzie plebanii dąb szypułkowy o obwodzie 530 cm. Oba drzewa uznano za pomniki przyrody w 1991 roku[7].
Przypisy
- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 146277
- ↑ a b GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 1463 [zarchiwizowane 2022-10-26] .
- ↑ miasto-nowe.com: Osadnictwo holenderskie w Dolinie Wisły. [dostęp 2012-01-14]. (pol.).
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo kujawsko-pomorskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 23 lipca 2024, s. 76-77 [dostęp 2016-03-09] .
- ↑ portal 90minut.pl
- ↑ Rozporządzenie nr 11/91 Wojewody Bydgoskiego z dnia 1 lipca 1991 roku
Bibliografia
- Grudziądz i okolice. Przewodnik Grudziądzkie Towarzystwo Kultury, Biblioteka Miejska w Grudziądzu, Grudziądz 1990
- p
- d
- e
Wsie | |
---|---|
Osada |
|
Osady leśne |
|
Integralne części wsi |
|
Nieofic. cz. osady |
- p
- d
- e
Miasta | |
---|---|
Gminy miejsko-wiejskie |
|
Gminy wiejskie |
|
- p
- d
- e
- Siedziba powiatu – Świecie
Przynależność wojewódzka |
|
---|---|
Miasta (1919–75) | |
Gminy wiejskie zbiorowe (1934–54 i 1973–75) |
|
Gromady (1954–72) |
|