Rentgen (jednostka)
![]() | Ten artykuł dotyczy jednostki miary. Zobacz też: inne znaczenia słowa rentgen. |
Rentgen (symbol R) – jednostka dawki ekspozycyjnej promieniowania jonizującego X lub gamma. Dawka ekspozycyjna 1 R wywołuje za pośrednictwem emisji cząstek wtórnych w 1 cm³ suchego powietrza w warunkach normalnych (w powietrzu o masie 1,293 mg) powstanie tylu par jonów każdego znaku, że ich ładunek jest równy 1 esu.
- 1 R = 2,58 · 10−4 C/kg
Wartość tę w jednostkach SI można obliczyć, podstawiając wartości elektrostatycznej jednostki ładunku 1 esu ≈ 3.33564·10−10 C oraz masę rozważanej ilości powietrza w kilogramach:
Nazwa rentgen pochodzi od nazwiska niemieckiego fizyka Wilhelma Röntgena.
Praktyczne zastosowania
Rentgen jest jednostką niepraktyczną ze względu na to, że trudno jest ją przeliczyć na to jak promieniowanie jest wchłaniane przez różne materiały[1][2]. Przybliżone przeliczenie przy niskich poziomach promieniowania:
- 1 R to ok. 0,87 radów wchłoniętego przez 1 gram suchego powietrza[1],
- 1 R to ok. 0,96 radów w tkance miękkiej[1],
- 1 R promieniowania X może powodować wchłonięcie od 1 do 4 radów w tkance kostnej[3].
Obecnie jednostka R nie jest używana do ustalania dawek dziennych, ale w 1934 zalecaną, maksymalną dawką dzienną było 0,2 R[2]. Wraz z badaniem długotrwałych efektów promieniowania, w 1936, dawka ta została zmniejszona o połowę do 0,1 R / dobę[2].
Od 1980 roku do określania wchłoniętej dawki promieniowania używany jest grej (Gy), który jest jednostką SI[2]. W dużym przybliżeniu 1 R to 1 rad wchłoniętego przez tkanki miękkie[1][3]. Natomiast 1 rad = 100 erg/g = 0,01 Gy.
Rentgen jest czasem nadal używany do określania poziomu promieniowania jonizującego wywołanego przez promieniowanie gamma[1].
Zobacz też
![]() | Zobacz hasło rentgen w Wikisłowniku |
- rem
- rad
- grej
- siwert
Przypisy
- ↑ a b c d e Radiation Safety Guide [online], Princeton University, 2003 [dostęp 2022-04-02] [zarchiwizowane z adresu 2015-02-22] .
- ↑ a b c d Mary AliceM.A. Statkiewicz-Sherer Mary AliceM.A. i inni, Radiation protection in medical radiography, Seventh edition, Maryland Heights, MO 2014, s. 66-72, ISBN 978-0-323-17220-2, OCLC 851693485 [dostęp 2022-04-02] .
- ↑ a b PerryP. Sprawls PerryP., Radiation Quantities and Units [online], www.sprawls.org [dostęp 2022-04-02] .
Linki zewnętrzne
- Other Non-SI units accepted for use with the SI
- Britannica: science/roentgen
- SNL: røntgen