Polmos
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/6a/%C5%9Al%C4%85ska_Wytw%C3%B3rnia_W%C3%B3dek_Gatunkowych_Polmos_Bielsko-Bia%C5%82a_05.jpg/220px-%C5%9Al%C4%85ska_Wytw%C3%B3rnia_W%C3%B3dek_Gatunkowych_Polmos_Bielsko-Bia%C5%82a_05.jpg)
Polmos (akronim od słów „polski monopol spirytusowy”) – nazwa przedsiębiorstw państwowych, które w latach PRL (historia samego monopolu spirytusowego sięga lat 20. XX wieku) miały monopol na produkcję wódek i innych produktów spirytusowych. Często produkowały także drożdże przemysłowe i piekarskie lub ocet.
Po przejęciu władzy przez komunistów, w 1944 r. branżą zarządzał przedwojenny jeszcze Państwowy Monopol Spirytusowy, w 1949 przekształcony w Centralny Zarząd Przemysłu Spirytusowego, w 1959 w Zjednoczenie Przemysłu Spirytusowego i Drożdżowego „Polmos”, w 1972 w Państwowe Przedsiębiorstwo Przemysłu Spirytusowego „Polmos”.
Po 1989 większość z Polmosów trafiła w ręce kapitału zagranicznego lub prywatnych inwestorów. W 1999 r. w przetargu rozdysponowano marki dotychczasowego Polmosu.
W 1989 r. w ramach demonopolizacji przedsiębiorstwo Polmos podzielono na 25 przedsiębiorstw. Podział znaków towarowych, polskich marek[a] o różnej renomie i wartości sprzedaży przedstawiał się następująco[2]:
Znaki towarowe | Nowy właściciel po demonopolizacji | Obecny właściciel/status |
---|---|---|
Luksusowa | Polmos Zielona Góra | Pernod Ricard |
Wyborowa, Polish Cherry | Polmos Poznań | Pernod Ricard |
Krakus | Polmos Wrocław | Akwawit S.A. |
Żubrówka | Polmos Białystok | Maspex |
Soplica | ŚFD Sp. z o.o. w Wołczynie | Maspex |
Żołądkowa Gorzka | Polmos Lublin | Stock Polska |
Krupnik | FWG w Starogardzie Gdańskim | Marie Brizard Wine & Spirits (Belvedere) |
Polonaise | Polmos Łańcut | Marie Brizard Wine & Spirits (Belvedere) |
Stołowa Wódka Czysta | Polmos Żyrardów | Marie Brizard Wine & Spirits (Belvedere) |
Starka | Polmos Szczecin | Szczecińska Fabryka Wódek „STARKA” |
Mazowiecka Żytnia, Baltic Vodka | Polmos Siedlce | Podlaska Wytwórnia Wódek „Polmos” |
Extra Żytnia, Wiśniak na Rumie | Polmos Bielsko-Biała | Polmos Bielsko-Biała |
Śliwowica, Biała Wytrawna | Polmos Toruń | Toruńskie Wódki Gatunkowe |
Spirytus Rektyfikowany, Wódka Zbożowa Mieszana | Polmos Warszawa | Polmos Warszawa |
Winiak Klubowy | Koneser Warszawa | Warszawska Wytwórnia Wódek Koneser Jarosław Nowociel[3] |
Klubowa Specjalna | Polmos Łódź | zlikwidowany (obecnie Monopolis) |
Jarzębiak, Ratafia | Polmos w Sieradzu | zlikwidowany |
Winiak Luksusowy, Winiak Pałacowy | Polmos Kraków | zlikwidowany |
![]() | Zobacz multimedia związane z tematem: Polmos |
Uwagi
Przypisy
- ↑ ScottS. Simpson ScottS., History and Mythology of Polish Vodka: 1270–2007, „Food and History”, 8 (1), Brepols Publishers NV, 2010, s. 121–148, DOI: 10.1484/j.food.1.100976, ISSN 1780-3187 (ang.).
- ↑ a b Aka, „Polska wódka” – to 600 lat tradycji. Sześć wieków rozwoju sektora, „Przemysł Fermentacyjny i Owocowo-Warzywny” (10), 2005, s. 31–32 .
- ↑ WARSZAWSKA WYTWÓRNIA WÓDEK KONESER [online], www.koneservodka.pl [dostęp 2019-06-10] .