Półgąsienicowy układ jezdny
![]() | Ten artykuł od 2021-07 wymaga zweryfikowania podanych informacji. Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych. Część lub nawet wszystkie informacje w artykule mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Sprawdź w źródłach: Encyklopedia PWN • Google Books • Google Scholar • Federacja Bibliotek Cyfrowych • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary) Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu. |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b2/20080809_mokotow_44_reenactment_IMG_2162.jpg/220px-20080809_mokotow_44_reenactment_IMG_2162.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/29/Bundesarchiv_Bild_101I-750-0001A-10A%2C_Bau_von_Zugkraftwagen_3t_%28Sd.Kfz._11%29.jpg/220px-Bundesarchiv_Bild_101I-750-0001A-10A%2C_Bau_von_Zugkraftwagen_3t_%28Sd.Kfz._11%29.jpg)
Półgąsienicowy układ jezdny – rodzaj układu jezdnego pojazdów mechanicznych, będący połączeniem układu gąsienicowego i kołowego. Jest to w zasadzie klasyczny kołowy układ jezdny samochodu, w którym tylne koła zastąpiono gąsienicami. Układ półgąsienicowy składa się z przednich kół, które są kierowane oraz układu gąsienicowego z tyłu pojazdu. Napędzane są gąsienice, zwykle za pośrednictwem tylnego mostu napędowego, w niektórych konstrukcjach napędzane są także koła przednie. Skręt pojazdu dokonywany jest z reguły tylko za pomocą kierowanych kół przednich. Stosowano następujące konstrukcje gąsienic napędzających pojazdy półgąsienicowe:
- taśma gumowa z bieżnikiem lub ostrogami w postaci metalowych nakładek zakładana na układ jezdny typowy dla układów gąsienicowych
- metalowa gąsienica składająca się z ogniw łączonych przy pomocy metalowych sworzni zakładana na układ jezdny typowy dla układów gąsienicowych
- lekka metalowa gąsienica zakładana na ogumione koła dwóch tylnych osi pojazdu samochodowego (tylko do jazdy w trudnym terenie)
Pojazdy półgąsienicowe charakteryzowały się lepszymi własnościami terenowymi niż pojazdy kołowe oraz były prostsze i tańsze od pojazdów gąsienicowych. W ich konstrukcji można było wykorzystywać liczne podzespoły produkowane do samochodów lub wręcz stosunkowo prosto przebudowywać je z samochodów ciężarowych przez zainstalowanie gąsienicowego układu jezdnego zamiast tylnej osi. Z racji własności terenowych były one używane przede wszystkim w wojsku – jako ciągniki artyleryjskie, transportery opancerzone, rzadziej samochody pancerne i ciężarówki terenowe. Zostały one na niewielką skalę wprowadzone już podczas I wojny światowej. Przed II wojną światową i w jej trakcie powstały liczne konstrukcje pojazdów półgąsienicowych, szeroko używanych w czasie wojny. Po II wojnie światowej zaprzestano budowy pojazdów półgąsienicowych na rzecz pojazdów gąsienicowych i pojazdów kołowych z większą liczbą osi napędzanych, o dobrych własnościach terenowych.
![]() | Zobacz multimedia związane z tematem: Półgąsienicowy układ jezdny |
Układ półgąsienicowy bywa niepoprawnie nazywany „napędem kołowo-gąsienicowym” lub „napędem półgąsienicowym”.