Dylan Klebold
![]() Dylan Klebold (po prawej) wraz z Erikiem Harrisem podczas Masakry w Columbine High School | |||
Data i miejsce urodzenia | 11 września 1981 | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce śmierci | 20 kwietnia 1999 | ||
Przyczyna śmierci | samobójstwo – strzał z broni palnej w skroń | ||
Zawód, zajęcie | uczeń Columbine High School, pracownik w Blackjack Pizza[potrzebny przypis] | ||
Rodzice | Thomas Klebold | ||
|
Dylan Bennet Klebold (ur. 11 września 1981 w Lakewood w stanie Kolorado, zm. 20 kwietnia 1999 w Columbine koło Littleton w Kolorado) – amerykański masowy morderca, który w dniu 20 kwietnia 1999 roku razem ze swoim przyjacielem Erikiem Harrisem dokonał masakry w Columbine High School, zabijając 13 osób i raniąc 24 inne. Była to jedna z najkrwawszych strzelanin szkolnych w dziejach USA i pozostaje jedną z najbardziej niesławnych strzelanin w historii. Popełnił samobójstwo wraz z Harrisem, nim do budynku wkroczyła policja[2].
Urodził się w Lakewood w stanie Kolorado i mieszkał blisko zaatakowanej szkoły Columbine[3].
Przyjaźnił się w szkole Columbine z członkami szkolnej kliki Mafii Długich Płaszczy, ale sam nie był jej oficjalnym członkiem; wyznacznikiem przynależności właśnie do tej grupy było noszenie czarnego długiego płaszcza, nawet w upalne dni, a Harris i Klebold nosili czasami takie ubrania, przez co mylono ich z członkami tego zrzeszenia[4]. W opinii ekspertyz sporządzonych po ataku przez FBI, Klebold był depresyjnym nastolatkiem z wybuchami agresji. Wyjawiał niską samoocenę, był lękowy i pełen złości i nienawiści wobec osób, które źle go traktowały. Był on także prześladowany w szkole wraz z Harrisem[5], miał depresyjny nastrój[6], używał rasistowskiego języka[7], nie był leczony psychiatrycznie[6], a także był konsumentem wielu brutalnych treści kultury masowej[8] – motywy Harrisa i jego towarzysza jednak wciąż pozostają przedmiotem sporów i kontrowersji.
Harris i Klebold stali się po wielu latach od masakry ikonami popkultury – duet nastoletnich zabójców jest często przedstawiany lub wspominany w filmach i telewizji (Zabawy z bronią), grach komputerowych (Super Columbine Massacre RPG!), muzyce (Youth of the Nation, Pumped Up Kicks) i książkach (książka Columbine). W ostatnich latach wielu zamachowców, którzy atakowali swoje szkoły lub inne miejsca publiczne w krajach zachodnich, inspirowało się Harrisem i Kleboldem[9]. Osoby inspirujące się ich działaniami lub wyrażające dla nich sympatię nazywani są Columbiners i tworzą swego rodzaju społeczność internetową. Inni tworzą cosplaye lub przebierają się w charakterystyczne ubrania Harrisa i Klebolda na Halloween[10].
Życiorys
Urodził się w Lakewood w Kolorado jako syn Thomasa i Susan Kleboldów, miał starszego brata Byrona, z którymi razem mieszkał w mieście Lakewood[11]. Po urodzeniu miał powikłania zdrowotne w wyniku czego musiał być wtedy leczony[12].
Rodzice Klebolda poznali się kiedy studiowali razem sztukę na Ohio State University[13]. Matka Dylana zajmowała się niepełnosprawnymi uczniami w jednej ze szkół wyższych. Rodzice Dylana byli pacyfistami i wyznawali luteranizm. Dylan uczęszczał wraz z bratem na uroczystości religijne wraz z rodzicami kiedy był małym dzieckiem, ale kwestia jego przekonań religijnych w późniejszym okresie pozostaje niejasna[14]. Matka Dylana dała mu imię na cześć poety Dylana Thomasa[15].
Od 1990 rodzina Kleboldów mieszkała w Deer Creek Canyon niedaleko Lakewood. Od małego Dylan był inteligentnym i bystrym dzieckiem, rodzice zapisali go do szkoły dla wybitnie uzdolnionych dzieci. W wyniku uczęszczania do niej odizolował się od swoich rówieśników i gdy w 1996 poszedł do szkoły średniej w Columbine wraz z wcześniej poznanym kolegą Erikiem Harrisem, było mu trudno zaaklimatyzować się w nowych warunkach szkolnych[16].
W szkole podstawowej Klebold zaczął grać w baseballa, piłkę nożną i t-balla i poznał w tym okresie kolegę Brooksa Browna, który potem został jednym z najlepszych przyjaciół Klebolda i Harrisa[17].
W 1996 roku poszedł do Columbine High School, miał tam wielu przyjaciół[5], oprócz Harrisa byli to między innymi Zachary Heckler, Robyn Anderson[18] czy Devon Adams.
Przyjaźń z Harrisem i osobowość
W okresie kiedy uczęszczali oni do szkoły Columbine High, Dylan i Eric stali się niemal nierozłączni – chodzili na kręgle, grali razem w Dooma i brali razem udział w różnych przedsięwzięciach w szkole[19].
Klebold był nieśmiały w stosunku do dziewcząt, nieco skrępowany w relacjach społecznych z innymi ludźmi[20], nerwowy i agresywny lub porywczy z charakteru, ale wiele osób odnotowało drastyczną zmianę w jego zachowaniu w ostatnim roku jego życia[18].
Nauka w Columbine High School
Dylan dobrze się uczył w szkole Columbine, tak jak Harris; obaj byli jednak bardzo niepopularnymi uczniami w szkole i byli celem szkolnych prześladowców[21].
Klebold i Harris przyjaźnili się z członkami szkolnej kliki Mafii Długich Płaszczy, ale nie byli jej członkami[22]. Trzy dni przed strzelaniną Klebold był na potańcówkach szkolnych z koleżanką Robyn Anderson[23].
Klebold i Harris pomagali w szkole Columbine m.in. zarządzać szkolnymi serwerami komputerowymi i w tym okresie stali się także bardzo aktywni w internecie za pośrednictwem swoich osobistych komputerów; Dylan był znany w internecie pod pseudonimem Vodka[24].
Próba kradzieży sprzętu elektronicznego
W 1998 roku w styczniu Dylan włamał się do zaparkowanego samochodu wraz z Harrisem i próbował ukraść z niego sprzęt elektroniczny. Próba kradzieży zakończyła się dla nich niepowodzeniem i zostali przyłapani przez policjanta, a następnie oskarżeni m.in. o kradzież i przywłaszczenie. Zostali obaj skierowani do programu o nazwie Juvenile Diversion, w wyniku którego mieli poprawić swoje zachowanie. Zostali zwolnieni przedwcześnie z powodu dobrego sprawowania – ich skrucha była jednak udawana, oboje później mieli chęć zemsty za przyłapanie ich na kradzieży[25].
Masakra
W dniu 20 kwietnia 1999 roku Dylan i Eric przyjechali w osobnych samochodach pod szkołę Columbine, po czym weszli do niej, podłożyli skonstruowane przez siebie na podstawie instrukcji z internetu bomby na stołówce (ostatecznie nie wybuchły), po czym wyszli ze szkoły czekając na eksplozję, a kiedy ta nie nastąpiła – wyjęli broń i dokonali masakry podczas której zabili 13 osób w szkole. Klebold zabił 5 osób – Kyle’a Velasqueza, Matthew Kechtera, Lauren Townsend, Johna Tomlina i Coreya DePootera; wszystkich zabił w bibliotece[26], w której następnie popełnił samobójstwo wraz z Harrisem[27].
Klebold popełnił samobójstwo przez strzał z pistoletu maszynowego w lewą skroń[27]; broń palną użytą w masakrze obaj sprawcy pozyskali za pośrednictwem swoich przyjaciół[28].
Motyw
Klebold był prześladowany w szkole wraz z Harrisem, chociaż znacznie mniej razy niż ten drugi[5] – obaj byli wyzywani od homoseksualistów (nie ma dowodów na żadne homoseksualne zachowania u sprawców[29]), a raz zostali obrzucani przez ich prześladowców ze szkoły tamponami z keczupem, po czym prześladowcy wyzywali ich od pedałów i biegali wokół nich śmiejąc się[21]. Dylan wielokrotnie w swoim dzienniku wyrażał pogardę wobec szkolnych prześladowców[30].
Sprawcy nagrali przed atakiem na taśmach kilka filmów – stały się one znane jako taśmy piwniczne. Zostały one jednak zniszczone w 2011 roku ponieważ policja obawiała się, że zainspirują one naśladowców. Ten krok był krytykowany ponieważ na taśmach znajdowały się, jak wynika z opisów nielicznych z osób które je widziały, ważne informacje odnośnie motywów sprawców[31].
Po masakrze media usiłowały ustalić na własną rękę motywy sprawców, co skończyło się nagonką na wiele osób, które oskarżono o rzekome inspirowanie sprawców by popełnić masakrę, jak było w przypadku muzyka industrialnego Marilyn Mansona[32] którego kontrowersyjne zachowanie i teksty utworów były przedstawiane jako przesłanie dla sprawców podobnych masakr by popełniać ataki; sprawcy słuchali muzyki industrialnej, a Dylan miał plakat Mansona w swoim pokoju, ale zapytany o niego przez swoją matkę powiedział, że nie przepada konkretnie za jego zespołem i podoba mu się jedynie ten rodzaj muzyki[33].
Klebold miał depresję z powodu zawodu miłosnego, o czym rozpisywał się w swoim pamiętniku[34].
Dylan prawdopodobnie cierpiał na psychozę – zachowywał się dziwnie w obecności wielu osób, a zarazem był skrajnie nieśmiały, interpretował proste wydarzenia jako spisek przeciw niemu, a w pamiętniku często przekształcał zwykłe słowa w słowa, które nie istnieją, co jest charakterystyczne dla psychotyków bądź schizofreników[35].
Reakcja matki Dylana na masakrę
Susan Klebold wydała w 2016 roku książkę A Mother's Reckoning: Living in the Aftermath of Tragedy, w której opisała swoją reakcję na masakrę popełnioną przez jej syna i jego przyjaciela[36]. Przez pierwsze dni po masakrze była całkowicie rozbita psychicznie, a w następnych miesiącach znacznie pogorszył się jej stan zdrowia. Obecnie zajmuje się ona udzielaniem wsparcia młodzieży w kryzysie życiowym i edukuje rodziców nastolatków w jaki sposób reagować na niepokojące oznaki u ich dzieci, nauczona własnymi doświadczeniami z Dylanem i przeoczeniem u niego takich oznak[37].
Naśladowcy
Po masakrze w Columbine było wielu naśladowców, którzy inspirowali się działaniami Dylana i Erica; kilku z nich było szczególnie zafascynowanych Kleboldem. W 2017 roku w rosyjskiej miejscowości pod Moskwą nastolatek Michaił Piwniew postrzelił 4 osoby z wiatrówki w szkole – w internecie był znany pod nazwami Vodka i Klebold co było oczywistym nawiązaniem do Dylana. Sprawca masakry w Santa Fe w Teksasie w USA z 2018 roku Dimitrios Pagourtzis pisał pamiętnik, w którym nawiązał do Klebolda sposobem pisania[38].
Teorie i tajemnice
W przypadku Dylana Klebolda pojawiły się kontrowersje odnośnie okoliczności jego śmierci, albowiem gdy znaleziono go w bibliotece, domniemana broń z której dokonał strzału samobójczego znajdowała się w jego prawej ręce, a Dylan był leworęczny[39].
Przypisy
- ↑ Dylan Klebold Biography. biography.com. [dostęp 2018-06-23]. (ang.).
- ↑ The Denver Post Online – Columbine – Tragedy and Recovery [online], denverpost.com [dostęp 2024-04-23] .
- ↑ Suspects_Text [online], cnn.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ Columbine High School shooting focused on “Trench Coat Mafia” – Lamar Ledger [online], lamarledger.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ a b c No easy answers. The truth behind death at Columbine: Brown, Brooks: Free Download, Borrow, and Streaming: Internet Archive [online] [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ a b https://archive.org/details/comprehendingcol00lark.
- ↑ Washingtonpost.com: Shooter Pair Mixed Fantasy, Reality [online], washingtonpost.com [dostęp 2024-04-23] .
- ↑ Dylan Klebold’s Writing – Journals and Diaries [online], com/dylan/writing/journal/journal.html [dostęp 2024-04-23] .
- ↑ https://www.researchgate.net/publication/247751861.
- ↑ 2 Kentucky high school girls suspended after dressing up as Columbine shooters for Halloween | Fox News [online], foxnews.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ Dylan Klebold led life of religious contradictions. jweekly.com, 1999-04-30. [dostęp 2018-06-21]. (ang.).
- ↑ ‘I’ll Never Know If I Could Have Prevented It,’ Says Mother Of Columbine Shooter | Colorado Public Radio [online], cpr.org [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ The Denver Post Online – Columbine – Tragedy and Recovery [online], denverpost.com [dostęp 2024-04-23] .
- ↑ j. – Dylan Klebold led life of religious contradictions [online], jewishsf.com [dostęp 2024-04-23] [zarchiwizowane z adresu 2007-03-29] .
- ↑ A Mother’s Reckoning: Living in the Aftermath of Tragedy, s. 84.
- ↑ Najgłośniejsza z dotychczasowych masakr w Kolorado – w liceum w Columbine. wyborcza.pl, 2012-07-20. [dostęp 2018-06-21].
- ↑ Suspects_Text [online], cnn.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ a b ^^ Dylan Bennet Klebold ^^ [online], acolumbinesite.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ Forgiving my Columbine High School friend, Dylan Klebold | The Latest Word | Denver | Denver Westword | The Leading Independent News Source in Denver [online], westword.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ The reluctant killer | Columbine | The Guardian [online], theguardian.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ a b The Missing Motive | News | Denver | Denver Westword | The Leading Independent News Source in Denver, Colorado [online], westword.com [dostęp 2024-05-01] (ang.).
- ↑ Columbine: A True Crime Story. A Victim, the Killers, and the Nation’s ... – Jeff Kass – Google Książki [online], google.com [dostęp 2024-04-23] .
- ↑ https://www.webcitation.org/5bqJpfpg0?url=http://denver.rockymountainnews.com/shooting/0822fata1.shtml.
- ↑ CNN – Harris hinted at violence to come – April 21, 1999 [online], cnn.com [dostęp 2024-04-23] .
- ↑ Fundamentals of Research in Criminology and Criminal Justice: With Selected ... – Ronet D. Bachman, Russell K. Schutt, Peggy S. Plass – Google Książki [online], google.com [dostęp 2024-04-23] .
- ↑ 13 Victims killed at Columbine High School [online], acolumbinesite.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ a b Fatal Friendship [online], rockymountainnews.com [dostęp 2024-04-23] [zarchiwizowane z adresu 2001-02-21] .
- ↑ The Denver Post Online – News [online], denverpost.com [dostęp 2024-04-23] .
- ↑ The cult of Eric and Dylan | The Independent | The Independent [online], independent.co.uk [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ Dylan Klebold’s Writing – Journals, Diaries and School Papers [online], acolumbinesite.com [dostęp 2024-04-23] .
- ↑ Columbine Killers’ Basement Tapes Destroyed | The Latest Word | Denver | Denver Westword | The Leading Independent News Source in Denver, Colorado [online], westword.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ Marilyn Manson on Columbine School Shooting [online], rollingstone.com [dostęp 2024-04-23] (ang.).
- ↑ http://www.acolumbinesite.com/reports/cr/p10501-10600.pdf
- ↑ Latest World & National News & Headlines – USATODAY.com [online], usatoday.com [dostęp 2024-04-23] .
- ↑ Rampage School Schooters: A Typology [online], info/sites/default/files/rampage_school_shooters_typology_1.2.pdf [dostęp 2024-04-27] .
- ↑ https://abcnews.go.com/US/columbine-shooters-mother-sue-klebold-hold-1st-tv/story?id=32640658
- ↑ https://www.amothersreckoning.com/a-note-from-sue-klebold.
- ↑ https://www.nytimes.com/2018/05/30/us/school-shootings-columbine.html
- ↑ Dylan Bennet Klebold. acolumbinesite.com. [dostęp 2018-06-21]. (ang.).