Dwór w Rymanowie
nr rej. A-887 z 27.11.1952 i 20.04.2012[1] |
![Ilustracja](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ed/Ryman%C3%B3w%2C_pa%C5%82ac_%28HB4%29.jpg/240px-Ryman%C3%B3w%2C_pa%C5%82ac_%28HB4%29.jpg) Elewacja frontowa |
Państwo | Polska |
Województwo | podkarpackie |
Miejscowość | Rymanów |
Typ budynku | dwór |
Ukończenie budowy | 1826 |
Pierwszy właściciel | Franciszek Skórski |
Kolejni właściciele | rodzina Potockich |
Obecny właściciel | Nadleśnictwo Rymanów |
Położenie na mapie Rymanowa |
Położenie na mapie Polski |
Położenie na mapie województwa podkarpackiego |
Położenie na mapie powiatu krośnieńskiego |
Położenie na mapie gminy Rymanów |
49°34′23,4″N 21°52′14,4″E/49,573167 21,870667 |
| Multimedia w Wikimedia Commons | |
Dwór w Rymanowie – zabytkowy dwór wybudowany w 1826, wraz z parkiem, znajdujący się w miejscowości Rymanów.
Opis
W 1794 miasto Rymanów nabył Franciszek Skórski. Kiedy utrzymanie istniejącego zamku stało się zbyt kosztowne zaprzestał jego remontu, a wybudował w 1826 dwór dla swojej żony Zofii Skórskiej. Zamek został ostatecznie rozebrany po wielkim pożarze miasta w 1839. Dwór wzniesiono według projektu znanego lwowskiego architekta pochodzenia włoskiego Piotra Signo, brata Zofii Skórskiej. Był budynkiem parterowym, nakrytym dachem czterospadowym, z piętrową częścią środkową zwieńczoną trójkątnym naczółkiem. Wejście od strony wschodniej poprzedzał czterokolumnowy ganek wspierający balkon piętra. Elewację tylną (zachodnią) zdobił portyk wgłębny z dwiema półkolumnami. Wnętrze miało układ dwutraktowy. Gmach otoczono parkiem[2][3][4].
W 1872 dobra rymanowskie kupili Anna i Stanisław Potoccy, twórcy rymanowskiego uzdrowiska i w rękach rodziny Potockich pozostały do 1945. W czasie I wojny światowej dwór został częściowo spalony. Spłonął 15 września 1944 podczas bombardowania miasta. Po 1945 został odbudowany i częściowo przekształcony. W czasie odbudowy dwór skrócono o dwie osie okienne na każdym skrzydle. Zmieniono także układ osi okiennych w części parterowej, a okna pozbawiono cech stylowych[2][3][4]. We dworze urządzono szkołę dla leśników[5].
W 2000 Lasy Państwowe sfinansowały kolejny remont budynku i stał się siedzibą Nadleśnictwa Rymanów[5].
Z założenia dworskiego zachowały się: wozownia, stajnia, filary bramne i pozostałości parku z dwiema alejami parkowymi, główną lipową i biegnącą równolegle do niej grabową[4][5].
-
Elewacja tylna
-
Widok ogólny
-
W parku
Przypisy
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo podkarpackie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 23 lipca 2024 [dostęp 2023-12-07] .
- ↑ a b Jacek Żabicki: Leksykon zabytków architektury Lubelszczyzny i Podkarpacia. Wydawnictwo Arkady, Warszawa 2013, s. 349. ISBN 978-83-213-4787-5.
- ↑ a b Piotr Libicki: Dwory i pałace wiejskie w Małopolsce i na Podkarpaciu. Dom Wydawniczy Rebis, Poznań 2012, s. 393, 394. ISBN 978-83-7510-597-1.
- ↑ a b c Sylwester Polakowski: Pozostałości założeń dworskich województwa podkarpackiego. Wydawnictwo Lygian, Krosno 2012, s. 200, 201. ISBN 978-83-935995-0-9. OCLC 832725955.
- ↑ a b c Siedziba Nadleśnictwa Rymanów. rymanow.krosno.lasy.gov.pl. [dostęp 2024-01-11].