Black Clover
Black Clover | |
---|---|
![]() | |
jap. ブラッククローバー (Burakku kurōbā) | |
Gatunek | przygodowy, fantasy[1] |
Manga | |
Autor | Yūki Tabata |
Wydawca | Shūeisha |
Polski wydawca | Studio JG |
Odbiorcy | shōnen |
Drukowana w | Shūkan Shōnen Jump → Jump Giga |
Wydawana | 16 lutego 2015 – obecnie |
Liczba tomów | 36 |
OVA | |
Reżyser | Takashi Noto |
Scenariusz | Takamitsu Kōno |
Studio | Xebec Zwei |
Data wydania | 2 maja 2017 |
Czas trwania | 27 minut |
Telewizyjny serial anime | |
Reżyser | Tatsuya Yoshihara Ayataka Tanemura |
Scenariusz | Kazuyuki Fudeyasu Kanichi Katou |
Muzyka | Minako Seki |
Studio | Pierrot |
Stacja telewizyjna | TXN (TV Tokyo) |
Premierowa emisja | 3 października 2017 – 30 marca 2021 |
Liczba odcinków | 170 |
Manga | |
Asta-kun mahōtei e no michi | |
Autor | Setta Kobayashi |
Wydawca | Shūeisha |
Odbiorcy | shōnen |
Drukowana w | Saikyō Jump |
Wydawana | 2 lutego 2018 – 1 kwietnia 2021 |
Liczba tomów | 3 |
Manga | |
Black Clover gaiden: Quartet Knights | |
Autor | Yūki Tabata |
Artysta | Yumiya Tashiro |
Wydawca | Shūeisha |
Odbiorcy | shōnen |
Drukowana w | Shōnen Jump+ |
Wydawana | 7 października 2018 – 12 kwietnia 2020 |
Liczba tomów | 6 |
ONA | |
Mugyutto! Black Clover | |
Reżyser | Tsukasa Nishiyama |
Scenariusz | Kazuyuki Fudeyasu Kanichi Katou |
Studio | DLE |
Liczba odcinków | 8 |
Data wydania | 1 lipca 2019 – 19 sierpnia 2019 |
Film animowany | |
|
Black Clover (jap. ブラッククローバー Burakku kurōbā) – manga autorstwa Yūkiego Tabaty, publikowana na łamach magazynu „Shūkan Shōnen Jump” wydawnictwa Shūeisha od lutego 2015 do sierpnia 2023, a następnie przeniesiona do czasopisma „Jump Giga”, w którym będzie się ukazywać od numeru zima 2023. Do czerwca 2023 wydanych zostało 35 tomów mangi.
Na jej podstawie powstała OVA wyprodukowana przez studio Xebec Zwei, która została wydana w 2017 roku. W oparciu o mangę powstał także telewizyjny serial anime wyprodukowany przez studio Pierrot, który emitowano w stacji TV Tokyo od października 2017 do marca 2021. Film anime, zatytułowany Black Clover: Sword of the Wizard King, miał premierę w japońskich kinach i na platformie Netflix w czerwcu 2023.
W Polsce prawa do dystrybucji mangi nabyło Studio JG.
Fabuła
Seria opowiada o chłopaku imieniem Asta, który wychowywał się sierocińcu wraz ze swoim kolegą, Yuno. W świecie tym każdy rodzi się ze zdolnością do wykorzystywania many, dzięki której można używać wszelkiego rodzaju magii. Jedynym wyjątkiem jest Asta, który zamiast tego koncentruje się na sile fizycznej. Z kolei Yuno okazał się cudownym dzieckiem z ogromną mocą magiczną i talentem do kontrolowania magii wiatru.
Zmotywowani pragnieniem zostania następnym cesarzem magii, drugim autorytetom po władcy Królestwa Clover, dwaj młodzieńcy rozpoczynają przyjacielską rywalizację. Kiedy oboje osiągnęli wiek 15 lat, Yuno znajduje legendarny czterolistny grymuar, który był w posiadaniu pierwszego cesarza magii. Asta zaś pomimo braku magii, wszedł w posiadanie pięciolistnego grymuaru, zawierającego tajemnicze elfie miecze i bezcielesnego demona, który wykorzystuje rzadką antymagię. Następnie on i Yuno dołączają do drużyny Magicznych Rycerzy, co jest pierwszym krokiem do spełnienia ich ambicji.
Bohaterowie
- Asta (jap. アスタ Asuta)
- Seiyū: Shun Horie[2] (OVA), Gakuto Kajiwara[3] (anime) (japoński), Maksymilian Michasiów[4] (polski)
- Yuno Grinberryall (jap. ユノ・グリンベリオール Yuno Gurinberiōru)
- Noelle Silva (jap. ノエル・シルヴァ Noeru Shiruva)
- Julius Novachrono (jap. ユリウス・ノヴァクロノ Yuriusu Novakurono)
- Seiyū: Toshiyuki Morikawa[6] (japoński), Aleskander Sosiński (polski)
- Yami Sukehiro (jap. ヤミ・スケヒロ)
- Seiyū: Junichi Suwabe[7] (japoński), Jacek Król (polski)
- Finral Roulacase (jap. フィンラル・ルーラケイス Finraru Rūrakeisu)
- Seiyū: Jun Fukuyama[5] (japoński), Jakub Szyperski (polski)
- Magna Swing (jap. マグナ・スウィング Maguna Suwingu)
- Seiyū: Genki Muro[5] (japoński), Paweł Krucz (polski)
- Luck Voltia (jap. ラック・ボルティア Rakku Borutia)
- Gauche Adlai (jap. ゴーシュ・アドレイ Gōshu Adorei)
- Seiyū: Satoshi Hino[5] (japoński), Mateusz Kwiecień (polski)
- Charmy Papittson (jap. チャーミー・パピットソン Chāmī Papittoson)
- Seiyū: Kiyono Yasuno[5] (japoński), Angelika Kurowska (polski)
- Vanessa Enoteca (jap. バネッサ・エノテーカ Banessa Enotēka)
- Grey (jap. グレイ Gurei)
- Seiyū: Minami Takahashi[8] (japoński), Maja Szopa (polski)
- Zora Ideale (jap. ゾラ・イデアーレ Zora Ideāre)
- Secre Swallowtail (jap. セクレ・スワロティル Sekure Suwarotiru)
- Mereoleona Vermillion (jap. メレオレオナ・ヴァーミリオン Mereoreona Vāmirion)
Manga
Osobny artykuł: Lista tomów serii Black Clover.
Pierwszy rozdział Black Clover został opublikowany 16 lutego 2015 w magazynie „Shūkan Shōnen Jump”[12][13]. Manga ta jest drugą serią Tabaty wydawaną w tym magazynie: jego pierwsza seria, Hungry Joker, ukazywała się od 12 listopada 2012 do 13 maja 2013, zanim została anulowana po 24 rozdziale[14][15][16]. W kwietniu 2022 ogłoszono, że manga zostanie wstrzymana na 3 miesiące, aby przygotować ją do finałowego wątku fabularnego[17]. Po opublikowaniu rozdziału 368., wydanego 20 sierpnia 2023, poinformowano, że seria zostanie przeniesiona do magazynu „Jump Giga”, w którym ukazuje się od 25 grudnia tego samego roku[18][19][20]. Wydawnictwo Shūeisha zebrało jej rozdziały do wydań w formacie tankōbon, których pierwszy tom ukazał się 4 czerwca 2015[21]. Według stanu na 2 lutego 2024, do tej pory wydano 36 tomów[22].
W Polsce wydanie mangi zapowiedziało Studio JG, o czym poinformowano 17 lutego 2023[23], premiera zaś odbyła się 12 maja tego samego roku[24].
Spin-offy
Gagowy spin-off autorstwa Setty Kobayashiego, zatytułowany Asta-kun mahōtei e no michi (jap. アスタくん魔法帝への道), ukazywał się w magazynie „Saikyō Jump” wydawnictwa Shūeisha od 2 lutego 2018 do 1 kwietnia 2021[25][26]. Seria ta została również opublikowana w 3 tankōbonach, wydawanych od 4 stycznia 2019 do 2 lipca 2021[27][28].
Od 7 października 2018 do 12 kwietnia 2020 w magazynie internetowym „Shōnen Jump+” ukazywał się spin-off oparty na grze wideo, zatytułowany Black Clover: Quartet Knights[29][30]. Seria została następnie zebrana w 6 tankōbonach, wydanych między 4 stycznia 2019 a 2 października 2020[31][32].
Anime
Odcinek OVA oparty na serii, wyprodukowany przez studio Xebec Zwei, został pokazany podczas wydarzenia Jump Festa 2016 między 27 listopada a 18 grudnia 2016[33][34][35]. Został dołączony do 11. tomu mangi, który został wydany 2 maja 2017[36]. Druga OVA została pokazana podczas Jump Festa 2018[37].
18 grudnia 2016 podczas wydarzenia Jump Festa, ogłoszono powstanie adaptacji w formie telewizyjnego serialu anime wyprodukowanego przez studio Pierrot[36]. Za reżyserię odpowiadał Tatsuya Yoshihara, scenariusz napisał Kazuyuki Fudeyasu, postacie zaprojektował Itsuko Takeda, muzykę zaś skomponowała Minako Seki[38]. Anime było emitowane między 3 października 2017 a 30 marca 2021, składając się łącznie z 4 serii[39][40].
Dwa pierwsze sezony liczą po 51 odcinków[41][42]. Pierwszy emitowano od 3 października 2017 do 25 września 2018[43], drugi zaś od 2 października 2018 do 24 września 2019[44]. Premiera 3 sezonu odbyła się 1 października 2019[45][46]. Jego emisja trwała bez większych przerw do końca kwietnia 2020, kiedy to ogłoszono, że przyszłe odcinki zostaną przesunięte w związku z opóźnieniami produkcyjnymi studia spowodowanymi pandemią COVID-19. Emisja i dystrybucja odcinka 133 i dalszych zostały opóźnione, a 5 maja 2020 w jego miejsce został ponownie wyemitowany odcinek pierwszy[47]. Seria została wznowiona 7 lipca 2020[48]. Ostatni odcinek 3 sezonu został wyemitowany 1 grudnia 2020[49], natomiast tydzień później, 8 grudnia, rozpoczęła się emisja 4 serii[50]. W lutym 2021 ogłoszono, że Black Clover zakończy emisję 30 marca 2021 na odcinku 170, po którym ma nastąpić „ważne ogłoszenie”[51][52].
Prawa do transmisji serialu nabyło Crunchyroll[53], natomiast Funimation wyprodukowało do niego angielski dubbing[54][55].
Krótkometrażowa seria ONA, zatytułowana Mugyutto! Black Clover (jap. むぎゅっと!ブラッククローバー Mugyutto! Burakku kurōbā), została wyprodukowana przez studio DLE i wyreżyserowana przez Tsukasę Nishiyamę. Była transmitowana od 1 lipca do 19 sierpnia 2019 w serwisie dTV. Motyw otwierający, „POSSIBLE”, został wykonany przez Gakuto Kajiwarę i Nobunagiego Shimazakiego, występujących pod nazwą „Clover×Clover”[56]. 31 grudnia 2019 seria ta została udostępniona międzynarodowo w serwisie Crunchyroll[57].
Ścieżka dźwiękowa
Sezon | Odcinki | Tytuł | Wykonawcy | Źródło |
---|---|---|---|---|
Czołówka | ||||
1 | 1–13 | „Haruka mirai” (jap. ハルカミライ) | Kankaku Piero | [58] |
14–27 | „PAiNT it BLACK” | BiSH | [59] | |
28–39 | „Black Rover” | Vickeblanka | [60] | |
40–51 | „Guess Who Is Back” | Kumi Kōda | [61] | |
2 | 52–64 | „Gamushara” (jap. ガムシャラ) | Miyuna | [62] |
65–76 | „Rakugaki Page” (jap. 落書きペイジ Rakugaki peiji) | Kankaku Piero | [63] | |
77–94 | „JUSTadICE” | Seiko Ōmori | [64] | |
95–102 | „Sky & Blue” | Girlfriend | [65] | |
3 | 103–115 | „RiGHT NOW” | Empire | [45] |
116–128 | „Black Catcher” | Vickeblanka | [10] | |
129–140 | „Stories” | Snow Man | [66] | |
141–154 | „Eien ni Hikare” (jap. 永遠に光れ) | Tomorrow X Together | [67] | |
4 | 155–157 | |||
158–170 | „Grandeur” | Snow Man | [68] | |
Napisy końcowe | ||||
1 | 1–13 | „Aoi honō” (jap. 蒼い炎) | Itowokashi | [58] |
14–27 | „Amazing Dreams” | SWANKY DANK | [59] | |
28–39 | „Black to the dreamlight” | Empire | [60] | |
40–51 | „Four” | Faky | [61] | |
2 | 52–64 | „Tenjō Tenge” (jap. 天上天下) | Miyuna | [62] |
65–76 | „My Song My Days” | Solidemo, Sakura men | [69] | |
77–89 | „Hana ga saku michi” (jap. 花が咲く道) | The Charm Park | [64] | |
90–102 | „Against All Gods” | M-Flo | [65] | |
3 | 103–115 | „Jinsei wa senjō da” (jap. 人生は戦場だ) | Kalen Anzai | [45] |
116–128 | „New Page” | Intersection | [10] | |
129–140 | „Answer” | Kaf | [66] | |
141–154 | „A Walk” | Gakuto Kajiwara | [70] | |
4 | 155–157 | |||
158–170 | „BEAUTIFUL” | Treasure | [68] |
Film kinowy
Osobny artykuł: Black Clover: Sword of the Wizard King.
28 marca 2021 ogłoszono, że seria otrzyma film anime, którego szczegóły mają zostać ujawnione w późniejszym terminie[71]. Później podano do wiadomości, że film będzie nosił tytuł Black Clover: Sword of the Wizard King (jap. ブラッククローバー 魔法帝の剣 Burakku kurōbā: Mahōtei no ken). Za reżyserię odpowiadał Ayataka Tanemura, scenariusz napisali Johnny Otoda i Ai Orii, projekty postaci wykonała Itsuko Takeda, muzykę zaś Minako Seki. Premiera miała odbyć się jednocześnie w japońskich kinach i na platformie Netflix 31 marca 2023[72][73], jednakże została opóźniona do 16 czerwca tego samego roku ze względu na pandemię COVID-19[74]. Motyw otwierający film, zatytułowany „Here I Stand”, wykonał zespół Treasure[75].
Gry komputerowe
Podczas Jump Festa 2017 zapowiedziano powstanie gry komputerowej zatytułowanej Black Clover: Quartet Knights[76]. Została opracowana przez studio Ilinx i wydana przez Bandai Namco na platformy PlayStation 4 i PC[77]. Jej japońska premiera odbyła się 13 września 2018[78], na zachodzie zaś została wydana dzień później[79].
22 kwietnia 2018 ogłoszono powstanie gry mobilnej zatytułowanej Black Clover: Phantom Knights (jap. ブラッククローバー 夢幻の騎士団 Burakku kurōbā: Mugen no kishidan)[80]. Została wydana w Japonii 14 listopada 2018. 6 grudnia 2019 Bandai Namco Entertainment ogłosiło, że 16 stycznia 2020 gra ukaże się także w języku angielskim[81]. 9 grudnia 2020 jej serwery zostały zamknięte, a gra została usunięta ze sklepów z aplikacjami mobilnymi na systemy iOS i Android[82].
19 grudnia 2021, podczas Jump Festa 2022, zapowiedziano grę mobilną zatytułowaną Black Clover Mobile: Rise of the Wizard King (jap. ブラッククローバーモバイル 魔法帝への道 Burakku kurōbā mobairu mahōtei e no michi), za produkcję której odpowiadać będzie Vic Game Studios[83]. Produkcja miała ukazać się w 2022 roku[84], jednak później ogłoszono, że zostanie wydana na całym świecie w pierwszej połowie 2023[83]. Zespół Glay współtworzył dwie piosenki do gry: „Genkai Toppa” i „Pianista”[85].
Odbiór
Manga
Seria zajęła 3. miejsce w rankingu rekomendowanych komiksów ogólnonarodowych pracowników księgarń z 2018 roku prowadzonym przez Honya Club[86].
Sprzedaż
Data | 2019 | 2021 | 2022 | 2023 | |||
---|---|---|---|---|---|---|---|
styczeń[87] | marzec[88] | maj[89] | grudzień[90] | czerwiec[91] | listopad[92] | czerwiec[93] | |
Liczba sztuk | 7 000 000 | 12 000 000 | 15 000 000 | 16 000 000 | 17 000 000 | 18 000 000 | 19 000 000 |
Opinie i krytyka
Tom Speelman, recenzując serię dla ComicsAlliance, opisał jej założenia jako: „co by było, gdyby Harry Potter był rycerzem i w dodatku trochę głupim?”. Polecił ją fanom Naruto i Fairy Tail, zauważając jej podobieństwa do tej pierwszej serii, a także do Bleacha. Pochwalił zdolność autora do ożywienia szablonowych postaci[94]. Henry Ma z Ka Leo O Hawaii pochwalił humor i kreskę, zauważając, że ta druga jest „bardzo ładna” i jak w Fairy Tail[95]. Danica Davidson z Otaku USA zauważyła, że pierwszy tom był obiecujący i poleciła go fanom shōnen-mangi z gatunku akcji/przygodowego[96]. Matthew Warner z The Fandom Post, w swojej recenzji tomu pierwszego, stwierdził „Dzięki wystarczająco sympatycznej głównej obsadzie i pozornie solidnemu światu, tom ten zapewnia serii dobry początek”[97]. Leroy Douresseaux z ComicBookBin powiedział, że fabuła przypomina mu niektóre z jego ulubionych shōnenów i ma intrygującą historię i wewnętrzną mitologię, nazywając ją „jedną z najlepszych nowych serii roku dla młodych czytelników” i dając jej ocenę A[98]. Jednak nie wszystkie opinie krytyków były pozytywne, a rada autorów komiksów na konwencie San Diego Comic-Con wymieniła mangę jako jeden z najgorszych tytułów 2016 roku[99].
Anime
W listopadzie 2019 portal Crunchyroll umieścił Black Clover na liście „100 najlepszych anime lat 2010”[100]. W styczniu 2021 ujawniono, że Black Clover było najczęściej oglądanym serialem anime na platformie Crunchyroll w 2020 roku, oglądanym w 87 krajach i terytoriach na całym świecie[101][102]. Walka Asty i Yamiego z Dante została również wymieniona przez serwis jako szósta najlepsza walka anime 2021 roku[103].
Alex Osborn z IGN w swojej recenzji pierwszego odcinka wspomniał, że jego założenie nie jest nowatorskie, ale stwierdził, że jest to „ostatecznie solidne wprowadzenie do Królestwa Clover i kładzie podwaliny pod to, co, miejmy nadzieję, będzie budującą historią o znaczeniu nigdy nie poddawania się”[104]. Pisząc dla portalu Anime News Network, Rachel Trujillo pochwaliła anime za „wielkie lekcje, które można wynieść z tej historii” i ambitne wysiłki animatorów[105]. W swojej recenzji odcinka 170, Shawn Hacaga z The Fandom Post pochwalił poprawę anime od jego początku, mówiąc, że „cieszy się, że Black Clover zdołało to odwrócić”[106].
Przypisy
- ↑ VIZ: The Official Website for Black Clover [online], Viz Media [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Shun Horie, Sōma Saitō Star in Black Clover Event Anime [online], Anime News Network, 20 października 2016 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b ScottS. Green ScottS., „Black Clover” TV Anime Slated For October [online], Crunchyroll, 11 lipca 2017 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ Black Clover: Sword of the Wizard King (movie) [online], Anime News Network [dostęp 2023-06-16] (ang.).
- ↑ a b c d e f g ScottS. Green ScottS., „Black Clover” TV Anime Black Bull Squad Cast Additions And Designs Spotted [online], Crunchyroll, 3 sierpnia 2017 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ ScottS. Green ScottS., Additional „Black Clover” Anime Cast Spotted [online], Crunchyroll, 16 sierpnia 2017 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ ScottS. Green ScottS., Junichi Suwabe Set To Join „Black Clover” TV Anime [online], Crunchyroll, 19 lipca 2017 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ Rafael AntonioR.A. Pineda Rafael AntonioR.A., Black Clover Anime Casts Minami Takahashi [online], Anime News Network, 6 sierpnia 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ Rafael AntonioR.A. Pineda Rafael AntonioR.A., Hikaru Midorikawa, Daisuke Namikawa Join Cast of Black Clover Anime [online], Anime News Network, 3 marca 2019 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b c JenniferJ. Sherman JenniferJ., Black Clover Anime Casts Ayane Sakura, Reveals New Songs [online], Anime News Network, 3 stycznia 2020 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ Rafael AntonioR.A. Pineda Rafael AntonioR.A., Junko Minagawa Joins Cast of Black Clover Anime [online], Anime News Network, 4 lutego 2019 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ KiaraK. Valdez KiaraK., Shonen Jump to Launch 4 Manga, Including Detective Story by Psyren’s Iwashiro [online], Anime News Network, 29 stycznia 2015 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ 田畠裕基のジャンプ新連載、魔法使えない少年が魔法使いの頂点目指す [online], Natalie, 16 lutego 2015 [dostęp 2022-11-14] (jap.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Shonen Jump to Launch 3 New Manga Series in November [online], Anime News Network, 31 października 2012 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ 「LIGHT WING」の神海英雄、ジャンプで吹奏楽マンガ連載 [online], コミックナタリー, 13 maja 2013 [dostęp 2022-11-14] (jap.).
- ↑ Tom SpeelmanTomT.S. Speelman Tom SpeelmanTomT.S., Big Spells, Bigger Swords: Should You Be Reading ‘Black Clover’? [online], ComicsAlliance [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ Black Clover Manga Goes on Hiatus for Around 3 Months So Author Can Prepare for Final Saga [online], Anime News Network [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover Manga Moves to Quarterly Jump GIGA Magazine, Resumes in Winter [online], Anime News Network, 20 sierpnia 2023 [dostęp 2023-08-22] (ang.).
- ↑ Black Clover: Popularna manga zmienia magazyn i zbliża się do końca [online], IGN Polska, 17 sierpnia 2023 [dostęp 2023-08-22] (pol.).
- ↑ AnitaA. Tai AnitaA., Black Clover Manga Resumes on December 25 [online], Anime News Network, 3 grudnia 2023 [dostęp 2024-08-26] (ang.).
- ↑ ブラッククローバー 1 [online], Shūeisha [dostęp 2022-11-14] (jap.).
- ↑ ブラッククローバー 36 [online], Shūeisha [dostęp 2023-12-20] (jap.).
- ↑ Kolejna piątka WFM-owych nowości! [online], Studio JG, 17 lutego 2023 [dostęp 2023-02-17] (pol.).
- ↑ Black Clover #1 [online], Studio JG [dostęp 2024-08-02] [zarchiwizowane z adresu 2024-01-06] (pol.).
- ↑ KarenK. Ressler KarenK., Black Clover Gets Gag Manga Spinoff [online], Anime News Network, 26 stycznia 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Manga Briefs Roundup: March-April 2021 [online], Anime News Network, 4 kwietnia 2021 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ アスタくん魔法帝への道 1 [online], Shūeisha [dostęp 2022-11-14] (jap.).
- ↑ アスタくん魔法帝への道 3 [online], Shūeisha [dostęp 2022-11-14] (jap.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover: Quartet Knights Game Gets Manga Adaptation [online], Anime News Network, 30 września 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover Gaiden: Quartet Knights Manga Ends on April 12 [online], Anime News Network, 5 kwietnia 2020 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ ブラッククローバー外伝 カルテットナイツ 1 [online], Shūeisha [dostęp 2022-11-14] (jap.).
- ↑ ブラッククローバー外伝 カルテットナイツ 6 [online], Shūeisha [dostęp 2022-11-14] (jap.).
- ↑ ScottS. Green ScottS., „Black Clover” Anime Episode To Screen At Jump Festa [online], Crunchyroll, 24 sierpnia 2016 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Jump Special Anime Festa Event Confirms Screening of Black Clover Anime [online], Anime News Network, 29 sierpnia 2016 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ Rafael AntonioR.A. Pineda Rafael AntonioR.A., XEBEC Animates Black Clover Manga’s Event Anime [online], Anime News Network, 6 października 2016 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Yūki Tabata’s Black Clover Manga Gets TV Anime by Studio Pierrot (Updated) [online], Anime News Network, 17 grudnia 2016 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Crunchyroll Streams Black Clover Event Anime From Jump Special Anime Festa [online], Anime News Network, 2 grudnia 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Monster Musume’s Tatsuya Yoshihara Directs Black Clover TV Anime [online], Anime News Network, 1 czerwca 2017 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover TV Anime Premieres This Year [online], Anime News Network, 8 lipca 2017 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover Anime Reveals October 3 Premiere, More Golden Dawn Cast Members [online], Anime News Network, 24 sierpnia 2017 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ KarenK. Ressler KarenK., Black Clover Anime Unveils Visual for New Season [online], Anime News Network, 21 września 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ MeganM. Peters MeganM., ‘Black Clover’ Revises Initial Episode Order [online], Comicbook, 12 lutego 2019 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ Black Clover (TV Series 2017–2021) – IMDb. [dostęp 2022-11-18].
- ↑ Black Clover (TV Series 2017–2021) – IMDb. [dostęp 2022-11-18].
- ↑ a b c CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover Anime Reveals New Theme Song Artists [online], Anime News Network, 29 września 2019 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ PatrickP. Frye PatrickP., Black Clover Season 3 release date confirmed: Number of episodes revealed by sequel director [Spoilers] [online], Anime Geek, 27 lutego 2020 [dostęp 2022-11-18] (ang.).
- ↑ Black Clover Anime Delays New Episodes Due to COVID-19 [online], Anime News Network [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ AdrianaA. Hazra AdrianaA., Black Clover Anime Resumes on July 7 [online], Anime News Network, 21 czerwca 2020 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ Black Clover (TV Series 2017–2021) – IMDb. [dostęp 2022-11-18].
- ↑ Black Clover (TV Series 2017–2021) – IMDb. [dostęp 2022-11-18].
- ↑ アニメ「ブラクロ」3月30日で最終回、重大発表も!特別番組に梶原岳人ら出演 (動画あり / コメントあり) [online], Natalie, 2 lutego 2021 [dostęp 2022-11-14] (jap.).
- ↑ EganE. Loo EganE., Black Clover TV Anime to End on March 30 With ‘Important Announcement’ [online], Anime News Network, 2 lutego 2021 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Crunchyroll to Stream Black Clover Anime Series Starting in October [online], Anime News Network, 14 lipca 2017 [dostęp 2022-11-17] (ang.).
- ↑ KarenK. Ressler KarenK., Funimation to Simuldub Black Clover Anime This Fall [online], Anime News Network, 1 września 2017 [dostęp 2022-11-17] (ang.).
- ↑ KarenK. Ressler KarenK., Funimation Reveals Black Clover English Dub Cast, October 29 Premiere [online], Anime News Network, 26 października 2017 [dostęp 2022-11-17] (ang.).
- ↑ 「ブラクロ」がショートアニメに、主題歌は梶原岳人×島崎信長の限定ユニット [online], Natalie, 1 lipca 2019 [dostęp 2022-11-15] (jap.).
- ↑ JosephJ. Luster JosephJ., Squishy! Black Clover Anime Spinoff Hits Crunchyroll Today [online], Crunchyroll, 31 grudnia 2019 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ a b CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Kankaku Piero, Itowokashi Perform Theme Songs for Black Clover Anime [online], Anime News Network, 10 września 2017 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b Rafael AntonioR.A. Pineda Rafael AntonioR.A., Black Clover Anime Gets New Opening, Ending Theme Songs [online], Anime News Network, 4 stycznia 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Takahiro Sakurai Joins Black Clover Anime’s Cast as Licht [online], Anime News Network, 8 kwietnia 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b NickN. Valdez NickN., ‘Black Clover’ Confirms New Opening, Ending Themes [online], Comicbook, 29 czerwca 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Rafael AntonioR.A. Pineda Rafael AntonioR.A., 16-Year-Old Singer Miyuna to Perform New Opening, Ending Themes for Black Clover Anime [online], Anime News Network, 1 października 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ KarenK. Ressler KarenK., Kankaku Piero Returns for Black Clover Anime’s New Opening Song [online], Anime News Network, 7 grudnia 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Seiko Ōmori, The Charm Park Perform New Themes for Black Clover Anime [online], Anime News Network, 31 marca 2019 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover Anime Reveals New Theme Songs, New Series of Anime Shorts [online], Anime News Network, 30 czerwca 2019 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b EganE. Loo EganE., Snow Man, Kaf Perform Black Clover Anime’s New Theme Songs [online], Anime News Network, 2 kwietnia 2020 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ JenniferJ. Sherman JenniferJ., TOMORROW X TOGETHER Perform Black Clover Anime’s New Opening Song [online], Anime News Network, 29 lipca 2020 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b AlexA. Mateo AlexA., Black Clover Anime Unveils New Theme Song Artists, Cast [online], Anime News Network, 15 grudnia 2020 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ Solidemo, Sakura Men to Perform New Ending Theme for Black Clover Anime [online], Anime News Network [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover Star Gakuto Kajiwara Makes Debut as Singer With Anime’s Next Ending Theme [online], Anime News Network, 30 sierpnia 2020 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover Anime Gets Film [online], Anime News Network, 28 marca 2021 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ 劇場版「ブラッククローバー」3月31日公開、田畠裕基「原作でやらないんだコレという物語」 (動画あり / コメントあり) [online], Natalie, 6 października 2022 [dostęp 2022-11-14] (jap.).
- ↑ AlexA. Mateo AlexA., Black Clover Anime Film Unveils Title, Trailer, Cast, March 31 Worldwide Premiere [online], Anime News Network, 6 października 2022 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ LiamL. Dempsey LiamL., Black Clover: Sword of the Wizard King Anime Film Postponed to June 16 Due to COVID-19 [online], Crunchyroll, 16 lutego 2023 [dostęp 2023-02-17] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover: Sword of the Wizard King Film Reveals New Trailer, 2 More Cast Members [online], Anime News Network, 16 grudnia 2022 [dostęp 2023-02-17] (ang.).
- ↑ Black Clover: Quartet Knights trailer brings 4-on-4 anime warfare [online], Destructoid, 18 grudnia 2017 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ Black Clover: Quartet Knights Game | PS4 – PlayStation [online], PlayStation, 27 lutego 2019 [dostęp 2022-11-14] [zarchiwizowane z adresu 2019-02-27] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover: Quartet Knights Game Launches in Japan on September 13 [online], Anime News Network, 27 maja 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ JenniferJ. Sherman JenniferJ., Black Clover: Quartet Knights Game Heads West on September 14 [online], Anime News Network, 29 maja 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover Manga Gets Smartphone Game this Year [online], Anime News Network, 22 kwietnia 2018 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ JenniferJ. Sherman JenniferJ., Black Clover Phantom Knights Smartphone Game Launches in English [online], Anime News Network, 16 stycznia 2020 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ AlexA. Mateo AlexA., Black Clover Phantom Knights Smartphone Game Ends Service on December 9 [online], Anime News Network, 2 października 2020 [dostęp 2022-11-14] (ang.).
- ↑ a b JoannaJ. Cayanan JoannaJ., Black Clover Mobile: Rise of the Wizard King Game Delayed to 1st Half of 2023 [online], Anime News Network, 7 listopada 2022 [dostęp 2023-06-17] (ang.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover Gets New Mobile Game in 2022 [online], Anime News Network, 19 grudnia 2021 [dostęp 2023-06-17] (ang.).
- ↑ 次世代アニメーションRPG『ブラッククローバーモバイル 魔法帝への道』テーマ曲はGLAYに決定! [online], PR Times, 19 stycznia 2023 [dostęp 2023-06-17] (jap.).
- ↑ 全国書店員が選んだマンガランキング2016、1位は「ダンジョン飯」 [online], Natalie, 4 lutego 2016 [dostęp 2022-11-15] (jap.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Roundup of Newly Revealed Print Counts for Manga, Light Novel Series – January 2019 [online], Anime News Network, 2 lutego 2019 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ アニメ『ブラッククローバー』映画化決定、記念ビジュアル&特報PV公開 [online], Oricon, 29 marca 2021 [dostęp 2022-11-15] (jap.).
- ↑ CrystalynC. Hodgkins CrystalynC., Black Clover Manga Has 15 Million Copies in Circulation Worldwide [online], Anime News Network, 30 maja 2021 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ 新作モバイルゲームアプリ『ブラッククローバーモバイル』が2022年にサービス開始予定 !! [online], PR Times, 19 grudnia 2021 [dostęp 2022-11-15] (jap.).
- ↑ テレビアニメ『ブラッククローバー』がeeoくじに登場!B2タペストリー&キャラポーチなど豪華景品メジロ押し [online], PR Times, 16 czerwca 2022 [dostęp 2022-11-15] (jap.).
- ↑ Rafael AntonioR.A. Pineda Rafael AntonioR.A., Black Clover Manga Exceeds 18 Million Copies in Circulation Worldwide [online], Anime News Network, 3 listopada 2022 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ 『ブラッククローバー』オフラインイベント「ブラクロ魔法祭」東京・ZeroBase渋谷で6月9日(金)から3日間開催! [online], PR Times, 2 czerwca 2023 [dostęp 2023-06-17] (jap.).
- ↑ Tom SpeelmanTomT.S. Speelman Tom SpeelmanTomT.S., Big Spells, Bigger Swords: Should You Be Reading ‘Black Clover’? [online], ComicsAlliance, 17 marca 2016 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ Manga Mondays: ‘Black Clover’ special review [online], Ka Leo O Hawaii, 20 kwietnia 2015 [dostęp 2022-11-15] [zarchiwizowane z adresu 2022-10-19] (ang.).
- ↑ DanicaD. Davidson DanicaD., Black Clover Manga Shows Some Shonen Promise [online], Otaku USA Magazine, 24 czerwca 2016 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ MatthewM. Warner MatthewM., Black Clover Vol. #01 Manga Review [online], The Fandom Post, 11 września 2016 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ LeroyL. Douresseaux LeroyL., Black Clover: Volume 1 manga review [online], ComicBookBin, 22 czerwca 2016 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ AmandaA. Ellard AmandaA., 'Best and Worst Manga of 2016' Results – Comic-Con International [online], Anime News Network, 25 lipca 2016 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ IanI. Wolf IanI., Crunchyroll Names The Top 100 Anime of the 2010s [online], Anime UK News, 27 listopada 2019 [dostęp 2022-11-15] [zarchiwizowane z adresu 2020-05-28] (ang.).
- ↑ MilesM. Thomas MilesM., FEATURE: Explore 2020’s Most Popular Anime on Crunchyroll Around the World! [online], Crunchyroll, 14 stycznia 2021 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ KimK. Morrissy KimK., Crunchyroll Reveals Most Watched Anime of 2020 by Region [online], Anime News Network, 15 stycznia 2021 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ PeterP. Fobian PeterP., FEATURE: The Top 10 Fight Scenes Of 2021 According To YOU! [online], Crunchyroll, 7 stycznia 2022 .
- ↑ AlexA. Osborn AlexA., Black Clover Episode 1: „Asta and Yuno” Review [online], IGN, 3 października 2017 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ RachelR. Trujillo RachelR., Thank You, Black Clover [online], Anime News Network, 31 maja 2021 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
- ↑ ShawnS. Hacaga ShawnS., Black Clover Vol. #19 Manga Review [online], The Fandom Post, 31 stycznia 2020 [dostęp 2022-11-15] (ang.).
Linki zewnętrzne
- Black Clover w witrynie Shūkan Shōnen Jump (jap.)
- Oficjalna strona anime (jap.)
- Manga Black Clover w bazie Anime News Network (ang.)